Câu nói 'thời mạt pháp' có đúng không?

Gần đây, trên các nền tảng mạng xã hội, không ít lần xuất hiện lời than thở rằng “thời mạt pháp, thời mạt pháp” khi người ta chứng kiến hình ảnh một vài tu sĩ sống tiện nghi, sử dụng xe cộ hay vật dụng có giá trị cao. Từ đó, có người sinh tâm hoài nghi, thậm chí dao động niềm tin nơi Tam Bảo.

Tuy nhiên, theo tinh thần kinh điển, Đức Phật chưa từng dạy rằng Chánh pháp tự mất đi giá trị vì thời đại thay đổi hay vì lỗi lầm của một số cá nhân. Giáo pháp vẫn chân thật, vẫn có khả năng đưa đến giải thoát. Vấn đề không nằm ở Pháp, mà ở chỗ người học và người hành có sống và thực hành đúng theo Pháp hay không.

Chánh pháp của Đức Phật không suy hoại theo thời gian. Khi con người không sống đúng theo Pháp, họ tưởng rằng Pháp đã suy tàn. Giáo pháp được ví như một con đường thẳng đưa đến Niết-bàn: nếu không đi, đi sai hướng hoặc dừng lại giữa đường, thì lỗi không thuộc về con đường, mà thuộc về người không thực hành đúng. Ai bước đi đúng theo Chánh đạo (Ariyo Aṭṭhaṅgiko Maggo) thì chắc chắn đạt đến mục tiêu giải thoát.

Đức Phật, tự thân, chỉ là bậc chỉ đường:

“Tumhehi kiccaṃ ātappaṃ, akkhātāro tathāgatā.”
Các con phải tự tinh tấn; Như Lai chỉ là người chỉ đường.
(Dhammapada 276)

Giải thoát, vì vậy, luôn tùy thuộc vào sự thực hành của mỗi cá nhân, chứ không thể thay thế hay trao truyền bằng niềm tin thuần túy.

Đức Phật cũng nhấn mạnh tinh thần tự nương tựa nơi Chánh pháp:

“Attadīpā viharatha, attasaraṇā anaññasaraṇā;
dhammadīpā dhammāsaraṇā anaññasaraṇā.”
Hãy sống tự mình là hòn đảo cho mình, nương tựa nơi mình;
lấy Pháp làm ngọn đèn, lấy Pháp làm nơi nương tựa.
(Mahāparinibbāna Sutta)

Trong mọi thời đại, Pháp vẫn là chỗ nương tựa vững chắc cho những ai chân thành học và hành.

Con đường giải thoát chưa từng mất đi:

“Ayaṃ maggo natthi añño dassanassa visuddhiyā.”
Đây là con đường, không có con đường nào khác đưa đến sự thanh tịnh của trí tuệ.
(Dhammapada 274)

Chánh đạo vẫn luôn hiện hữu, và vẫn dẫn đến giải thoát cho bất cứ ai bước đi đúng hướng.

Xin được lưu ý rằng, những chia sẻ này không nhằm bênh vực bất kỳ cá nhân nào, mà xuất phát từ lòng từ bi đối với những ai đang dao động niềm tin. Mong rằng đôi dòng này có thể giúp củng cố niềm tin nơi Tam Bảo, để mỗi người quay về nương tựa Chánh pháp và tự soi chiếu lại con đường tu tập của chính mình.

Bhikkhu Dhammaviriyo