Có nên xuống tóc khi đã phát nguyện?

Cách nay 15 năm, lúc tôi sinh em bé, đã gặp phải căn bịnh hiểm nghèo. Lúc đó tôi đã khấn nguyện xin chư Phật, nếu con tai qua nạn khỏi, được mẹ tròn con vuông, thì sẽ xuống tóc đền ơn. Sau khi sanh xong, vì nhiều lý do nên tôi chưa thực hiện lời nguyện. Và dù công việc bận rộn, nhưng tôi vẫn siêng năng tu tập và nay muốn thực hiện lời nguyện xưa. Tuy nhiên những người bạn đồng tu góp ý rằng, quan trọng là nơi cái tâm của mình. Chuyện đã qua lâu rồi, nếu bây giờ cạo tóc, rồi đội tóc giả đi làm thì chỉ mang tính hình thức mà thôi. Điều cần làm là biến lời nguyện thành những việc làm thiết thực, như tu tập, làm phước v..v… Như vậy thì bản thân và gia đình đều được lợi ích. Hiện tôi rất phân vân, cạo tóc thì bất tiện cho công việc, mà không làm thì không thực hiện được lời khấn nguyện sợ rằng mang tội. Mong chư Tôn Đức cho tôi một lời khuyên.

 PHẦN GIẢI ĐÁP :

Con người khi gặp hoàn cảnh bất trắc, bất như ý hay hiểm nguy, thường van vái, khấn nguyện, cầu xin được tai qua nạn khỏi, mọi việc hanh thông, sau này sẽ ăn chay một tháng, hay sẽ in kinh sách ấn tống, hay sẽ ra tiền làm phước thiện, hoặc can đảm hơn, sẽ xuống tóc đền ơn, nhất là đối với phụ nữ vốn trọng ngoại hình. Để được an tâm, con người thường khấn nguyện, van vái, cầu xin. Nhưng khi gặp hoàn cảnh tương tự, người không theo đạo Phật, hay có tín ngưỡng khác, họ đâu có khấn nguyện như trên. Tâm trạng bất an của người đời thường như thế, bởi chưa hiểu sâu giáo lý của đạo Phật.

Thực ra, con người không cần khấn nguyện gì cả, nếu có nhiều phước báo thì sẽ tai qua nạn khỏi, bình yên vô sự. Phước báo ít thì qua khỏi với  một ít xây xát, thiệt hại. Không phước báo thì lãnh đủ, cầu nguyện có được gì đâu?

Phước báo của ai là do chính người đó tạo tác, trong đời này hoặc nhiều đời trước, do thân làm việc thiện, khẩu nói lời lành, ý nghĩ điều tốt. Có 6 cách tạo phước báu: bố thí, trì giới, nhẫn nhịn, tinh tấn, thiền định và trí tuệ. (LỤC ĐỘ BA LA MẬT)

Tóm lại, trường hợp tai qua nạn khỏi, mẹ tròn con vuông, không do lời khấn nguyện xuống tóc, không do đức Phật ban ơn, nên không cần thắc mắc phải đền ơn. Đó chính là do phước báo của bản thân. Cho nên quí Đạo hữu cần nên phát tâm trưởng dưỡng TỪ BI và phát nguyện khai mở TRÍ TUỆ, tu tâm dưỡng tánh, cứu người giúp đời, cho đến ngày đạt được giác ngộ và giải thoát.

Đúng như lời những bằng hữu của bạn đã góp ý, sự phát nguyện tu hành hướng thiện của con người chung qui là ở nơi tâm của mình, tâm thành thì Phật chứng! Trước đây khi đối diện với hoàn cảnh ngặt nghèo, bạn đã hướng về Tam Bảo phát nguyện xuống tóc. Đây là một “đại nguyện”, vì đối với người nữ quí nhất là mái tóc. Cạo tóc đối với một số người có khuynh hướng lập dị hiện nay không có gì là lạ, nhưng đối với người bình thường, đặc biệt là phụ nữ thì đó quả là một sự hy sinh, xả ly vô cùng to lớn. Sự khấn nguyện xuống tóc của bạn lúc ấy biểu trưng tâm nguyện bố thí nội tài (xả bỏ phần dung nhan thân thể), cúng dường Phật, phục thiện, làm phước để mong được an ổn, mẹ tròn con vuông.

Trước hết, bạn cần sắm sửa lễ vật, hương hoa nhang đèn để dâng lên Tam Bảo. Sau đó, quì trước Phật đài thành tâm nhắc lại lời khấn nguyện năm xưa, trình bày hoàn cảnh hiện tại của bản thân, xin Phật từ bi lượng thứ, cho phép bạn vận dụng phương tiện, không cạo hết tóc, chỉ cắt một tí ti thôi (để giữ đúng lời nguyện xuống tóc) và thực thi tâm nguyện đó bằng việc tu hành thiết thực trong đời sống hằng ngày.

Tiếp đến, có thể tự tay bạn hay nhờ người khác cắt một ít tóc tượng trưng rồi nguyện tiếp, từ nay về sau nguyện làm người Phật tử chân chánh, giữ gìn 5 giới người tại gia, sống lương thiện theo Bát chánh đạo, thực hành bố thí cúng dường…đến suốt đời. Nếu có thể sau khi hoàn nguyện xong có thể phát tâm ăn chay, lễ sám một thời gian, một tháng hoặc nhiều hơn, tùy hoàn cảnh.

Nếu được thì bạn nên thỉnh chư Tăng về đến gia đình chứng minh tác lễ cầu an, hoàn nguyện và giáo huấn, hướng dẫn thêm để bạn an tâm tu tập, phụng sự gia đình và Tam bảo. Đạo Phật chú trọng đến nội dung, tức là ở tâm, còn hình thức cũng quan trọng nhưng có thể phương tiện được. Tinh thần tùy duyên nhưng bất biến, áp dụng trong trường hợp nầy hoàn toàn hợp lý, đúng pháp và không có gì phải suy nghĩ và vướng bận thêm cả.

Hiện nay, có khá nhiều người vẫn duy trì quan niệm này, trước những vấn đề trọng đại thường phát nguyện xuống tóc, ăn chay. Thực hiện điều ấy vốn không dễ, nhưng phải lưu ý rằng, ngoài hình thức còn phải chuyển hóa thân tâm hướng thiện. Làm được như thế trong ngoài, lý sự mới viên dung và gặt hái được kết quả như ý.