Hòa thượng Thích Viên Tu (1911–1979) là bậc cao tăng có nhiều đóng góp cho Phật giáo Việt Nam. Trải qua nhiều giai đoạn lịch sử, Ngài đã tích cực tham gia công tác Phật sự, hoằng dương Phật pháp, đào tạo Tăng Ni và duy trì truyền thống giới luật Phật giáo.
Chân dung Cố Hòa thượng Thích Viên Tu
Ngài thế danh Lâm Văn Cơ, sinh năm Kỷ Hợi (1911) trong một gia đình nông dân kính tín Tam Bảo nhiều đời, quê ở thị trấn Cồn, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định.
Năm 1926, Ngài xin phép song thân cho đi xuất gia với Tổ sư Tuệ Tạng (Thích Tâm Thi) tại chùa Quy Hồn. Năm 1930, Ngài thụ giới Tỷ-khiêu. Từ đó, Ngài làm thị giả cho Tổ sư Tuệ Tạng (Tổ Cồn). Đến ngày 6 tháng 11 năm 1934, Hội Phật giáo Bắc Kỳ được thành lập. Hội thỉnh Tổ Thích Tâm Thi lên làm việc tại chùa Quán Sứ, Ngài theo Tổ lên Hà Nội.
Cuối năm 1945, Tổ Tuệ Tạng bàn giao công việc lại cho các Thượng tọa Tố Liên, Trí Hải rồi về chùa Cồn, Nam Định, mở đạo tràng dạy Luật học từ năm 1946 đến năm 1949. Ngài tiếp tục theo học Luật do Tổ trực tiếp giảng dạy tại chùa Cồn, cùng 70 Tăng sinh khắp ba miền.
Sau đó, Ngài được Tổ cử lên Hà Nội, ở chùa Quán Sứ làm công việc của Hội theo đề nghị của Thượng tọa Tố Liên. Bấy giờ, Ngài được cử về trông coi chùa Bát Tháp, phố Đội Cấn, Hà Nội.
Năm 1960, sư ông Cần, vị sư cuối cùng của chùa Quảng Bá, hoàn tục. Chùa không có sư trụ trì. Dân làng cúng chùa cho Ban Trị sự Phật giáo Trung ương. Sau cuộc họp, Ban Trị sự quyết định cử Thượng tọa Viên Tu về trụ trì chùa Quảng Bá.
Ngày 28/9–1/10 năm 1964, tại chùa Quán Sứ, Hà Nội, Hội Phật giáo Thống nhất Việt Nam tổ chức Đại hội lần thứ III. Đại hội bầu 33 Hòa thượng vào Ban Chứng minh Đạo sư, 37 vị (gồm 27 Tăng, 7 Ni, 3 cư sĩ) vào Ban Trị sự. Đại hội bầu 10 vị vào Thường trực Ban Trị sự do Pháp sư Thích Trí Độ làm Hội trưởng. Thượng tọa Viên Tu là Phó Tổng Thư ký kiêm Trưởng Tiểu ban Từ thiện xã hội Ban Trị sự Trung ương. Thượng tọa là Đương gia chùa Quán Sứ.
Thượng tọa Viên Tu cho tu sửa, sắm thêm bàn ghế tại chùa Quảng Bá để Ban Trị sự Trung ương Hội mở hai lớp Tu học Phật pháp Trung ương vào tháng 4 năm 1969 và tháng 8 năm 1970.
Ngày 8 tháng 5 năm 1970, trả lời phỏng vấn của báo Cứu quốc, Thượng tọa Viên Tu nói:
“... Dùng lòng từ bi cao cả của đạo Phật, sư cụ chùa Giẽ, huyện Phú Xuyên, Hà Tây, ở gần trận địa, chùa cách cầu chừng hơn một cây số, đã cùng anh em bộ đội làm nhiệm vụ bảo vệ cầu. Sư cụ và chú tiểu ngày đêm gánh các thức ăn và nước uống giúp anh em bộ đội ăn no để đánh thắng giặc Mỹ, bảo vệ cầu. Các vị này đã được thưởng huy hiệu của Bác Hồ. Kể ra, còn nhiều vị khác như sư cụ Thanh Tiếp ở chùa Bích Động, Ninh Bình; sư cụ Đàm Gián chùa Đò Quan, Nam Hà; sư cụ Thanh Đại chùa Thị Sơn, Hà Nam; sư cụ Đàm Niệm chùa Đông Dư, Gia Lâm, Hà Nội. Hầu hết các nhà sư ở các chùa trên miền Bắc trong những năm chống chiến tranh phá hoại của giặc Mỹ vừa qua, đã cùng toàn thể nhân dân góp phần nhỏ bé của mình đánh thắng giặc Mỹ xâm lược”.
Tại Đại hội lần thứ IV Hội Phật giáo Thống nhất Việt Nam, diễn ra từ ngày 12 đến 15/4/1972, Thượng tọa Viên Tu tiếp tục được suy bầu làm Phó Tổng Thư ký Ban Trị sự Trung ương.
Mặc dù bận các Phật sự của Hội và của chùa Quán Sứ, Thượng tọa vẫn tích cực tham gia các giới đàn truyền giới, giữ gìn mạng mạch của Phật giáo, chuyên về Luật.
Ngày 10 tháng 5 năm Ất Mão (1975), giới đàn được khai mở tại chùa Quán Sứ, Hà Nội, do Hòa thượng Thích Trí Độ làm Đàn đầu. Thượng tọa Viên Tu làm Giáo thụ. Giới tử là Thích Thanh Côn và Thích Phúc Trí thụ giới Tỷ-khiêu.
Ngày 12 tháng 5 năm Ất Mão (1975), giới đàn được khai mở tại chùa Cả (Thánh Ân tự), phường Vị Xuyên, thành phố Nam Định. Hòa thượng Chân Thường (Tổ Trà Khê) làm Đàn đầu. Thượng tọa Viên Tu làm Giáo thụ. Giới tử là Sa-di Thích Bảo Nghiêm và Thích Gia Quang.
Năm Mậu Ngọ (1978), giới đàn được khai mở tại chùa Quán Sứ do Hòa thượng Thích Trí Độ làm Đàn đầu, Thượng tọa Viên Tu làm Tôn chứng. Giới tử là Sa-di Thích Thanh Hưng.
Ngày 30 tháng 4 năm 1975, miền Nam hoàn toàn giải phóng, non sông thu về một mối. Thượng tọa Viên Tu phấn khởi trước thắng lợi vĩ đại của dân tộc.
Tháng 2 năm Bính Thìn (1976), Thượng tọa Viên Tu có bài thơ Mừng xuân Bính Thìn gửi Tăng Ni, Phật tử cả nước:
MỪNG XUÂN BÍNH THÌN
Mừng đất nước hai miền nay thống nhất,
Vui hòa bình mới thực có tự do.
Ba mươi năm chiến đấu giặc thua to,
Lũ đế quốc ôm đầu đau nhức nhối.
Mừng Tổ quốc giang sơn về một mối,
Từ Lạng Sơn cho đến mũi Cà Mau.
Người Việt Nam bốn mươi lăm triệu cất cao đầu,
Cả thế giới đâu đâu đều ca tụng.
Xuân đất nước tỏ con người trí dũng,
Tình Bắc Nam phải củng cố hòa bình.
Hàn vết thương cho Tổ quốc yên bình,
Thêu gấm vóc nghĩa tình non nước Việt.
Quét “mê tín dị đoan”, chùa trong sạch,
Mừng nước nhà vui thống nhất từ nay,
Phật tử Tăng Ni ra sức ngày ngày,
Góp thành quả vươn mình xây đời mới.
Ngày 8 tháng 9 năm 1976, Thượng tọa Viên Tu, Phó Tổng Thư ký Hội Phật giáo Thống nhất Việt Nam, là thành viên đoàn Đại biểu Phật giáo miền Bắc và Hà Nội do Pháp sư Thích Trí Độ dẫn đầu, yết kiến Thủ tướng Phạm Văn Đồng.
Cuối năm 1978, Thượng tọa bệnh duyên, phải vào điều trị tại bệnh viện. Ngày 21 tháng 3 năm Kỷ Mùi (1979), Ngài viên tịch, thọ 69 tuổi. Nhập tháp tại chùa Huyền Cung (Sùng Phúc tự), thuộc xã Tam Hiệp, huyện Thanh Trì, Hà Nội.
_32081.jpg)
_240.jpg)
_8493.jpg)
