Mùng 4 tết Ất Mùi, tôi lủi thủi vác ba lô một mình sang đất Thái "lên núi học thở". Hơi thở chánh niệm được thiền sư Nhất Hạnh chọn làm
/chanh_niem_1.jpg)
phương pháp thực tập căn bản cho học trò. Tôi đã được đọc một vài trong số hàng chục tác phẩm do thiền sư trước tác. Giờ đây, chưa đầy hai giờ bay và thêm bốn giờ đi bus từ Bangkok về trung tâm Làng Mai ở tỉnh Nakornratchasima, tôi sẽ được sống trong thở và cười.
Làng Mai Thái Lan tọa lạc trong khuôn viên 15ha, bao quanh là vùng núi đồi có khí hậu tương đối ôn hòa. Khóa thực tập này mang tên "Thắp sáng đèn tâm" có gần 250 thiền sinh tham gia, nên một dãy lều dã chiến được dựng lên làm chỗ ở. Tôi thuộc nhóm "trẻ trâu" nên được sắp xếp ở trong dãy lều. Vọng tưởng "bị hắt hủi" đã khởi lên trong đầu óc của kẻ phàm si như tôi, nhưng sự thực đây là may mắn lớn cho chúng tôi, bởi không đâu lý tưởng hơn để được ngắm trời mây cây lá giữa bạt ngàn thiên nhiên.
Thời khóa bắt đầu bằng buổi thiền tọa lúc 5h30 sáng. Không khí núi đồi lúc sáng sớm tinh khôi quyện trong hơi thở tỉnh thức, chắc hẳn không hành giả nào không được nếm trải "tịnh độ là đây". Có hôm, buổi thiền tọa sáng được thực tập ngoài trời nơi cốc Sư Ông. Khi ấy, trời đất và con người không còn ranh giới chia tách, vậy nên, tâm thức mỗi thiền sinh sơ cơ có điều kiện được theo hơi thở vào hơi thở ra thấm ướt những giọt đầu tiên của tính tương tức. Bằng trí năng có thể dễ dàng diễn giải về tương-tức-tương-tục, về vô-ngã-vô-thường, nhưng để thâm nhập vào tuệ giác này là cả con đường hành trì đầy chướng ngại thử thách, và sự dõng mãnh tinh tấn là phẩm chất không thể thiếu cho những ai muốn lên đường. Ngày nay, sự ngộ nhận đã diễn ra không ít khi hiện tượng "khẩu đầu thiền" (thiền nơi cửa miệng) tràn ngập không gian Internet và trong những câu chuyện đời thường. Mới biết tâm người ưa làm học giả và ngại làm hành giả.
Ngoài thiền tọa được xem là thuận tiện nhất cho việc thực tập hơi thở chánh niệm, thì thiền hành (thiền đi), thiền buông thư (thiền nằm), thiền lạy, v.v. cũng là những phương thức rất quan trọng và hữu ích. Tại Làng Mai, buổi thiền hành diễn ra vào thời điểm mặt trời đang thong thả vươn lên sau dãy đồi. Từng bước chân chậm rãi thả trên con đường mòn vô cùng thảnh thơi. Tôi thấy một anh bạn để chân trần và bước từng bước thong dong nhưng đầy tỉnh giác trong buổi thiền hành. Ắt hẳn anh là người hạnh phúc nhất trong chúng tôi, bởi anh đang được tiếp xúc trọn vẹn và sâu sắc với mặt đất tươi mát cùng khí trời tinh nguyên buổi bình minh.
Tăng thân xuất sĩ Làng Mai phần nhiều là quý thầy quý cô còn rất trẻ. Tại trung tâm Thái Lan, trên dưới 170 vị sinh hoạt, thực tập và chia sẻ năng lượng hiểu và thương cùng nhau. Có lẽ nhờ ở năng lượng này mà vị nào cũng đầy sức sống và lạc quan. Nhiều thiền sinh chúng tôi khi lần đầu đến đây đều ấn tượng bởi những nụ cười rất an vui trên những khuôn mặt trẻ trung, rạng rỡ và tràn đầy nhựa sống của các vị tu sĩ. Có thể gọi những nụ cười này là "đặc sản" của Làng Mai vậy. Ắt hẳn, "đặc sản" này phần lớn được vun trồng, chăm bón bởi chính sự thực tập an trú vào hơi thở, vào giây phút hiện tại mầu nhiệm. Và một phần có lẽ nhờ vào sự cởi mở trong nếp sinh hoạt của Làng Mai, với nhiều hoạt động hỗ trợ khác tương hợp với người trẻ như: hát thiền ca, chơi thể thao, làm thiện nguyện, v.v. Tôi được nghe nhiều thiền sinh chia sẻ họ đến đây để nạp thêm năng lượng cho chính mình, và cũng để "đánh cắp" năng lượng của Tăng thân đem về sử dụng ở quê nhà, hầu giúp công việc được thực hiện thuận lợi, hanh thông.
Hơi thở chánh niệm được thiền sư Nhất Hạnh không quản mệt mỏi xiển dương trong suốt cuộc đời hành trì của Ngài. Thật đơn giản để thực tập, nhưng năng lực nuôi dưỡng và trị liệu của hơi thở chánh niệm thì vô cùng to lớn, đem lại tinh thần an tịnh và cơ thể khỏe mạnh cho người vận tập. Và để tiến xa hơn trên con đường hạnh phúc chân thật, sự kết hợp hơi thở chánh niệmvới thực tập nhận diện đơn thuần (Vipassana, Tứ niệm xứ, Minh sát tuệ) sẽ giúp hành giả sống trọn vẹn và đích thực với cuộc sống này.
Và bây giờ, ở đây, tôi an tịnh mỉm cười với câu hỏi vài người bạn vui tính đã "lì xì" cho tôi: Ông có "khùng" không khi đầu năm mới lại tốn tiền chỉ để "lên núi học thở"?
Võ Quân
